3328. Nga đứng trước thất bại ở Ukraine — theo cựu Đại sứ Trung Quốc

Newsweek by JOHN FENG ON 5/11/22

Ba Sàm lược dịch

Theo cựu đặc phái viên của Trung Quốc tại Kyiv, các lực lượng của Vladimir Putin đang hướng tới một thất bại ở Ukraine, nó có thể củng cố thêm cho tình trạng suy tàn của Nga thời hậu Xô Viết và khiến vị thế cường quốc của nước này rơi vào dĩ vãng.

Gao Yusheng, một chuyên gia về Trung Á, người từng hai năm làm đại sứ tại Ukraine từ năm 2005 đến 2007, đã phát biểu trong một sự kiện được tổ chức khép kín, do Viện nghiên cứu Khoa học Xã hội Trung Quốc tổ chức, theo một bài báo trên tờ Phoenix News của Trung Quốc.

Gao phục vụ dưới thời người tiền nhiệm của Tập Cận Bình, Hồ Cẩm Đào, và hiện không còn giữ bất kỳ vị trí có ảnh hưởng nào ở Bắc Kinh. Nhận xét đã chỉnh sửa của ông ta liền bị gỡ xuống trong vòng vài giờ sau khi được đăng tải vào hôm nay thứ Tư.

Tuy nhiên, nội dung của nó đã được lưu trữ bởi blog dịch của David Cowhig, một cựu quan chức ngoại giao Hoa Kỳ, người đã trải qua một thập kỷ tại các phái bộ của Hoa Kỳ ở Trung Quốc.

Đánh giá nghiêm khắc của Gao về Nga bao gồm quan điểm rằng Moscow chưa bao giờ thực sự công nhận nền độc lập của các quốc gia khác thuộc Liên Xô cũ , “và đã thường xuyên xâm phạm chủ quyền và lãnh thổ của họ.”

Ukraine, từng bị chia rẽ bởi các phe phái thân Nga hoặc thân châu Âu, đã thấy định hướng của mình nghiêng về phương Tây sau khi Crimea bị sáp nhập vào Nga năm 2014.

“Sau khi chiến tranh bùng nổ, tình hình Ukraine về cơ bản đã thay đổi. Đất nước đoàn kết trong cuộc kháng chiến chống Nga và cứu nước. Có thể nói, Nga đã mất Ukraine hoàn toàn”, Gao nhận xét, theo bản dịch của Cowhig.

Đánh giá của cựu quan chức ngoại giao Trung Quốc về hoạt động của Nga trong và ngoài chiến trường thậm chí còn tồi tệ hơn. Ông nói, Điện Kremlin đã thất bại trong việc thích ứng với bản chất hỗn hợp của chiến tranh hiện đại, bao gồm các chiến dịch trong các lĩnh vực “quân sự, kinh tế, chính trị, ngoại giao, công luận, tuyên truyền, tình báo và thông tin”.

“Sự thất bại của blitzkrieg (kiểu chiến tranh chớp nhoáng) của Nga và việc không đạt được một chiến thắng nhanh chóng đã báo hiệu cho sự khởi đầu thất bại của Nga”, Gao nói trong phần nhận xét qua mạng trực tuyến của mình. Ông tin rằng lực lượng của Putin không thể chịu đựng nổi “một cuộc chiến công nghệ cao tiêu tốn hàng trăm triệu đô la mỗi ngày.”

Gao đánh giá những lợi thế quân sự và kinh tế mà nước này có được đối với Ukraine đã được bù đắp bởi sự kháng cự của Ukraine và viện trợ hiệu quả từ phương Tây.

“Sự khác biệt về thế hệ” trong các quan niệm về vũ khí và quân sự của Nga so với Mỹ và NATO chỉ khiến những bất lợi của Moscow trở nên rõ ràng hơn, theo bản dịch của Cowhig.

Ông nói: “Việc Nga cuối cùng bị đánh bại chỉ còn là vấn đề thời gian.

“Nước Nga đã suy yếu kể từ khi Liên Xô sụp đổ”, theo Gao, và sự thất bại của giai cấp thống trị ở Nga không làm đảo ngược xu hướng này.

“Quá trình này đã trở nên trầm trọng hơn bởi các lệnh trừng phạt kinh tế của phương Tây đã gây thiệt hại cho các lĩnh vực của nền kinh tế Nga”, cựu đặc phái viên của Trung Quốc cho biết. “Cái gọi là phục hồi hay hồi sinh nước Nga dưới sự lãnh đạo của Putin là sai; đơn giản là nó không tồn tại.”

Gao coi giai đoạn tiếp theo của cuộc chiến “có thể sẽ bạo lực và dữ dội hơn”, với việc các lực lượng Nga được lệnh bảo vệ Crimea và khu vực Donbas ở phía đông, trong khi Ukraine ngày càng quyết tâm thu hồi toàn bộ lãnh thổ của mình.

“Mỹ, NATO và EU đã nhiều lần khẳng định quyết tâm đánh bại Putin”, Gao nói. “Tất cả những điều này cho thấy rằng cuộc chiến sẽ diễn ra cho đến khi Nga bị đánh bại và bị trừng phạt.”

Gao dự đoán, kết quả là Tổng thống Nga sẽ thất bại trong mục tiêu chính sách đối ngoại quan trọng của mình – là duy trì “phạm vi ảnh hưởng độc quyền” của Điện Kremlin đối với các nước Liên Xô cũ.

“Thất bại của Nga sẽ khiến nước này không còn hy vọng xây dựng lại đế chế cũ của mình,” ông nhận định. Ukraine, trong khi đó, sẽ “trở thành một thành viên của đại gia đình châu Âu.”

Thứ còn thiếu trong nhận xét của Gao là đã không có bất kỳ đánh giá nào về vị trí của Trung Quốc, hoặc một quan điểm về đường hướng tương lai của nước này sau cuộc chiến ở Ukraine.

Vào tháng 2, tại Bắc Kinh, Tập và Putin đã đưa ra một tuyên bố chung dài 5.000 từ, trong đó tuyên bố quan hệ đối tác Trung – Nga là “không có giới hạn”.

Trong 11 tuần kể từ khi Nga xâm lược, Bắc Kinh đã cung cấp cho Moscow vỏ bọc ngoại giao có giá trị, mặc dù sự ủng hộ của họ chủ yếu mang tính khoa trương và cho đến nay đã không có được sự hỗ trợ vật chất, theo các quan chức Mỹ.

Trong một trật tự quốc tế thời hậu chiến tranh Ukraine, theo đó Gao tin rằng Nga sẽ bị suy yếu và cô lập đáng kể, Trung Quốc có thể thấy mình không có đồng minh địa chiến lược quan trọng để ủng hộ chế độ độc tài của họ trên trường thế giới.

Nhiều người cho rằng Tập đã ràng buộc Trung Quốc quá chặt chẽ với Nga, có nguy cơ gây thiệt hại nghiêm trọng về danh tiếng khi cuộc chiến của Moscow kéo dài.

Tuy nhiên, cùng lúc đó, có những lo ngại rằng các cố vấn thân cận nhất của Tập chỉ xác nhận khuynh hướng quan điểm ​​của chủ tịch, thay vì nói với ông ta những sự thật nghiệt ngã về bối cảnh địa chính trị đang thay đổi.